En'am Sûresi

[6.1] Hamd, gökleri ve yeri yaratan, karanlıkları veaydınlığı var eden Allah'a mahsustur. (Bunca âyet vedelillerden) sonra kâfir olanlar (hâla putları) Rab'leri ile denk tutuyorlar.
[6.2] Sizi bir çamurdan yaratan, sonra ölüm zamanını takdir eden ancak O'dur. Bir de O'nun katındamuayyen bir ecel (kıyamet günü) vardır. Siz hâlaşüphe ediyorsunuz.
[6.3] O, göklerde ve yerde tek Allah'tır. Gizlinizi,açığınızı bilir. (Hayır ve şerden) ne kazanacağınızı da bilir.
[6.4] Rablerinin âyetlerinden onlara (kâfirlere) bir âyet gelmeyedursun, o âyetlerden ille de yüzçevirirler.
[6.5] Gerçekten onlar, kendilerine Hak geldiğinde onuyalanlamışlardı. Fakat yakında onlara alay ettikleri şeyin haberleri gelecektir.
[6.6] Görmediler mi ki, onlardan önce yeryüzünde sizevermediğimiz bütün imkânları kendilerine verdiğimiz,gökten üzerlerine bol bol yağmurlar indirip evlerininaltından ırmaklar akıttığımız nice nesilleri helâkettik. Biz onları, günahları sebebiyle helâk ettik ve onların ardından başka nesiller yarattık.
[6.7] Eğer sana kâğıt üzerine yazılmış bir kitapindirseydik de onlar elleriyle onu tutmuş olsalardı,yine de inkâr ediciler: Bu, apaçık büyüden başka birşey değildir, derlerdi.
[6.8] Muhammed'e (görebileceğimiz) bir melekindirilseydi ya! dediler. Eğer biz öyle bir melekindirseydik elbette iş bitirilmiş olur, artıkkendilerine göz bile açtırılmazdı.
[6.9] Eğer peygamberi bir melek kılsaydık muhakkak ki onuinsan sûretine sokar onları yine düşmekte olduklarıkuşkuya düşürürdük.
[6.10] Senden önceki peygamberlerle de alay edilmiş, buyüzden onlarla alay edenleri alay ettikleri şey(azap) kuşatıvermişti.
[6.11] De ki: Yeryüzünde dolaşın, sonra (peygamberleri)yalanlayanların sonunun nasıl olduğuna bakın!
[6.12] (Onlara) Göklerde ve yerde olanlar kimindir? diyesor. "Allah'ındır" de. O, merhamet etmeyi kendizatına farz kıldı. Sizi, varlığında şüphe olmayan kıyamet gününde elbette toplayacaktır. Kendileriniziyana sokanlar var ya işte onlar inanmazlar.
[6.13] Gecede ve gündüzde barınan her şey O'nundur. O her şeyi işitendir, bilendir.
[6.14] De ki: Gökleri ve yeri yoktan var eden, yedirdiği halde yedirilmeyen Allah'tan başkasını mıdost edineceğim! De ki: Bana müslüman olanların ilkiolmam emredildi ve sakın müşriklerden olma! (denildi).
[6.15] De ki: Ben, Rabbim'e isyan edersem gerçekten büyükbir günün (kıyametin) azabından korkarım.
[6.16] O gün kim azaptan kurtarılırsa, gerçekten Allahonu esirgemiştir. İşte apaçık kurtuluş budur.
[6.17] Eğer Allah seni bir zarara uğratırsa, onukendisinden başka giderecek yoktur. Ve eğer sana bir hayır verirse, (bunu da geri alacak yoktur).Şüphesiz O herşeye kadirdir.
[6.18] O, kullarının üstünde her türlü tasarrufasahiptir. O, hüküm ve hikmet sahibidir, herşeydenhaberdardır.
[6.19] De ki: Hangi şey şahadetçe en büyüktür? De ki:(Hak peygamber olduğuma dair) benimle sizin aranızda Allah şahittir. Bu Kur'an bana, kendisiyle sizi veulaştığı herkesi uyarmam için vahyolundu. Yoksa siz,Allah ile beraber başka tanrılar olduğuna şahitlik mi ediyorsunuz? De ki: "Ben buna şahitliketmem." "O ancak bir tek Allah'tır, ben sizin ortakkoştuğunuz şeylerden kesinlikle uzağım" de.
[6.20] Kendilerine kitap verdiklerimiz onu(Resûlullah'ı) kendi oğullarını tanıdıkları gibitanırlar. Kendilerini ziyan edenler var ya, işte onlarinanmazlar.
[6.21] Yalan sözlerle Allah'a iftira edenden veya O'nunâyetlerini yalanlayandan daha zalim kimdir! Şüphe yokki, zalimler kurtuluşa ermezler!
[6.22] Unutma o günü ki- onları hep birden toplayacağız;sonra da, Allah'a ortak koşanlara: Nerede boş yeredavasını güttüğünüz ortaklarınız? diyeceğiz.
[6.23] Sonra onların mazeretleri, "Rabbimiz Allah hakkıiçin biz ortak koşanlar olmadık!" demekten başka birşey olmadı.
[6.24] Gör ki, kendi aleyhlerine nasıl yalan söyledilerve (tanrı diye) uydurdukları şeyler kendilerindennasıl kaybolup gitti!
[6.25] Onlardan seni (okuduğun Kur'an'ı) dinleyenler de vardır. Fakat onu anlamalarına engelolmak için kalplerinin üstüne perdeler, kulaklarınada ağırlık verdik. Onlar her türlü mucizeyi görseler bile yine de ona inanmazlar. Hatta o kâfirlersana geldiklerinde: "Bu Kur'an eskilerinmasallarından başka bir şey değildir" diyerek seninle tartışırlar.
[6.26] Onlar, hem insanları Peygamber'e yaklaşmaktanvazgeçirmeye çalışırlar, hem de kendileri ondanuzaklaşırlar. Oysa onlar farkında olmadan ancak kendilerini helak ederler.
[6.27] Onların ateşin karşısında durdurulup "Ah, keşke dünyaya geri gönderilsek de bir dahaRabbimizin âyetlerini yalanlamasak ve inananlardanolsak!" dediklerini bir görsen !..
[6.28] Hayır! Daha önce gizlemekte oldukları şeyler(günahlar) kendilerine göründü. Eğer (dünyaya) gerigönderilseler yine kendilerine yasak edilen şeylere döneceklerdir. Zira onlar gerçekten yalancıdırlar.
[6.29] Onlar, hayat ancak bu dünyadaki hayatımızdanibarettir; biz, bir daha da diriltilecek değiliz, demişlerdi.
[6.30] Rablerinin huzuruna getirildikleri zaman senonları bir görsen! Allah: Bu (yeniden dirilme olayı),hak değil miymiş? diyecek. Onlar da "Rabbimizeandolsun ki evet!" diyecekler. Allah da, Öyle iseinkâr ettiğinizden dolayı azabı tadın! diyecek.
[6.3l] Allah'ın huzuruna çıkmayı yalanlayanlar gerçektenziyana uğramıştır. Nihayet onlara Kıyamet vakti ansızın gelip çatınca, onlar, günahlarını sırtlarınayüklenerek diyecekler ki: "Dünyada iyi amelleriterketmemizden dolayı vah bize!" Dikkat edin, yüklendikleri şey ne kötüdür!
[6.32] Dünya hayatı bir oyun ve eğlenceden başka bir şey değildir. Müttakî olanlar için ahiret yurdumuhakkak ki daha hayırlıdır. Hâla akıl erdiremiyormusunuz?
[6.33] Onların söylediklerinin hakikaten seni üzmekteolduğunu biliyoruz. Aslında onlar seni yalanlamıyorlar, fakat o zalimler açıkça Allah'ınâyetlerini inkâr ediyorlar.
[6.34] Andolsun ki senden önceki peygamberler deyalanlanmıştı. Onlar, yalanlanmalarına ve eziyetedilmelerine rağmen sabrettiler, sonunda yardımımız onlara yetişti. Allah'ın kelimelerini(kanunlarını) değiştirebilecek hiçbir kimse yoktur.Muhakkak ki peygamberlerin haberlerinden bazısı sanada geldi.
[6.35] Eğer onların yüz çevirmesi sana ağır geldi ise, yapabilirsen yerin içine inebileceğin birtünel ya da göğe çıkabileceğin bir merdiven ara kionlara bir mucize getiresin! Allah dileseydi, elbetteonları hidayet üzerinde toplayıp birleştirirdi, ohalde sakın cahillerden olma!
[6.36] Ancak (samimiyetle) dinleyenler daveti kabul eder. Ölülere gelince, Allah onları diriltecek, sonrada O'na döndürülecekler.
[6.37] O'na Rabbinden bir mucize indirilseydi ya!dediler. De ki: Şüphesiz Allah mucize indirmeyekadirdir. Fakat onların çoğu bilmezler.
[6.38] Yeryüzünde yürüyen hayvanlar ve (gökyüzünde) ikikanadıyla uçan kuşlardan ne varsa hepsi ancak sizingibi topluluklardır. Biz o kitapta hiçbir şeyi eksikbırakmadık. Nihayet (hepsi) toplanıp Rablerininhuzuruna getirilecekler.
[6.39] Ayetlerimizi yalanlayanlar karanlıklar içindekalmış sağır ve dilsizlerdir. Allah kimi dilerse onuşaşırtır, dilediği kimseyi de doğru yola iletir.
[6.40] De ki: Ne dersiniz; size Allah'ın azabı gelse veyao kıyamet gelip çatıverse size, Allah'tan başkasınamı yalvarırsınız? Doğru sözlü iseniz (söyleyinbakalım)!
[6.41] Bilâkis yalnız Allah'a yalvarırsınız. O da (kaldırılması için) kendisine yalvardığınız belâyıdilerse kaldırır; ve siz ortak koştuğunuz şeyleriunutursunuz.
[6.42] Andolsun ki, senden önceki ümmetlere de elçilergönderdik. Ardından boyun eğsinler diye onları darlık ve hastalıklara uğrattık.
[6.43] Hiç olmazsa, onlara bu şekilde azabımız geldiği zaman boyun eğselerdi! Fakat kalpleri iyicekatılaştı ve şeytan da onlara yaptıklarını câzipgösterdi.
[6.44] Kendilerine yapılan uyarıları unuttuklarında,(indirmiş olduğumuz sıkıntı ve musibetleri kaldırıp) üzerlerine her şeyin kapılarını açtık. Nihayetkendilerine verilenler yüzünden şımardıkları zamanonları ansızın yakaladık, birdenbire onlar bütün ümitlerini yitirdiler.
[6.45] Böylece zulmeden toplumun kökü kesildi. Hamd, âlemlerin Rabbi Allah'a mahsustur. (Allah'ın verdiğinimete şükredecekleri yerde nankörlük ettiler,böylece kendilerine zulmettiler. Yüce Allah da yeryüzünü onların zulüm ve küfürlerinden temizlemekiçin onları helâk etti.)
[6.46] De ki: Ne dersiniz; eğer Allah kulaklarınızısağır, gözlerinizi kör eder, kalplerinizi demühürlerse bunları size Allah'tan başka hangi tanrı geri verebilir! Bak, delilleri nasıl açıklıyoruz.Onlar hâla yüz çeviriyorlar!
[6.47] De ki: Söyler misiniz; size Allah'ın azabı ansızınveya açıkça gelirse, zalim toplumdan başkası mı helâkolur?
[6.48] Biz, peygamberleri ancak müjdeleyiciler veuyarıcılar olarak göndeririz. Kim iman eder ve kendini düzeltirse onlara korku yoktur. Onlarüzüntü de çekmeyecekler.
[6.49] Âyetlerimizi yalanlayanlara gelince, yoldançıkmalarından dolayı onlar azap çekeceklerdir.
[6.50] De ki: Ben size, Allah'ın hazineleri benim yanımdadır, demiyorum. Ben gaybı da bilmem.Size, ben bir meleğim de demiyorum. Ben, sadece banavahyolunana uyarım. De ki: Kör ile gören hiç bir olur mu? Hiç düşünmez misiniz?
[6.51] Rablerinin huzurunda toplanacaklarından korkanları onunla (Kur'an ile) uyar. Onlar içinRablerinden başka ne bir dost, ne de bir aracıvardır; belki sakınırlar.
[6.52] Rablerinin rızasını isteyerek sabah akşam O'nayalvaranları kovma! Onların hesabından sana bir sorumluluk; senin hesabından da onlara herhangi birsorumluluk yoktur ki onları kovup ta zalimlerdenolasın!
[6.53] "Aramızdan Allah'ın kendilerine lütuf ve ihsandabulunduğu kimseler de bunlar mı!" demeleri içinonların bir kısmını diğerleri ile işte böyle imtihanettik. Allah şükredenleri daha iyi bilmez mi?
[6.54] Ayetlerimize inananlar sana geldiğinde onlara deki: Selâm size! Rabbiniz merhamet etmeyi kendisineyazdı. Gerçek şu ki: Sizden kim, bilmeyerek birkötülük yapar, sonra ardından tevbe edip de kendiniıslah ederse, bilsin ki Allah çok bağışlayan, çokesirgeyendir.
[6.55] Böylece suçluların yolu belli olsun diye âyetleriiyice açıklıyoruz.
[6.56] De ki: Allah'ın dışında taptığınız şeylere tapmakbana yasak edildi. De ki: Ben sizin arzularınızauymam, aksi halde sapıtırım da hidayete erenlerdenolmam.
[6.57] De ki: Şüphesiz ben Rabbimden gelen apaçık birdelile dayanıyorum. Siz ise onu yalanladınız. Çabucakgelmesini istediğiniz (azap) benim yanımda değildir. Hüküm ancak Allah'ındır. O hakkı anlatır veO, doğru hüküm verenlerin en hayırlısıdır.
[6.58] De ki : Acele istediğiniz şey benim elimde olsaydı, elbette benimle sizin aranızda işbitirilmişti. Allah zalimleri daha iyi bilir.
[6.59] Gaybın anahtarları Allah'ın yanındadır; onlarıO'ndan başkası bilmez. O, karada ve denizde ne varsabilir; O'nun ilmi dışında bir yaprak bile düşmez. Oyerin karanlıkları içindeki tek bir taneyi dahi bilir.Yaş ve kuru ne varsa hepsi apaçık bir kitaptadır.
[6.60] Geceleyin sizi öldüren (öldürür gibi uyutan),gündüzün de ne işlediğinizi bilen; sonra belirlenmiş ecel tamamlansın diye gündüzün sizi dirilten(uyandıran) O'dur. Sonra dönüşünüz yine O'nadır.Sonunda O, yaptıklarınızı size haber verecektir.
[6.61] O, kullarının üstünde yegâne kudret ve tasarrufsahibidir. Size koruyucular gönderir. Nihayetbirinize ölüm geldi mi elçilerimiz (görevli melekler)onun canını alırlar. Onlar vazifede kusur etmezler.
[6.62] Sonra insanlar gerçek sahipleri olan Allah'adöndürülürler. Bilesiniz ki hüküm yalnız O'nundur ve O hesap görenlerin en çabuğudur.
[6.63] De ki: Karanın ve denizin karanlıklarından(tehlikelerinden) sizi kim kurtarır ki? (O zaman) O'nagizli gizli yalvararak "Eğer bizi bundan kurtarırsanandolsun şükredenlerden olacağız" diye dua edersiniz.
[6.64] De ki: Ondan ve bütün sıkıntılardan sizi Allah kurtarır. Sonra siz yine O'na ortak koşarsınız.
[6.65] De ki: "Allah'ın size üstünüzden (gökten) veyaayaklarınızın altından (yerden) bir azap göndermeğe ya da birbirinize düşürüp kiminizekiminizin hıncını tattırmaya gücü yeter." Bak,anlasınlar diye âyetlerimizi nasıl açıklıyoruz!
[6.66] Kur'an hak olduğu halde kavmin onu yalanladı. Deki: Ben size vekil (kefil) değilim.
[6.67] Her haberin gerçekleşeceği bir zaman vardır.Yakında siz de gerçeği bileceksiniz.
[6.68] Ayetlerimiz hakkında ileri geri konuşmaya dalanları gördüğünde, onlar başka bir söze geçinceyekadar onlardan uzak dur. Eğer şeytan sanaunutturursa, hatırladıktan sonra artık o zalimler topluluğu ile oturma.
[6.69] Takvâ sahiplerine, inanmayanların hesabından herhangi bir sorumluluk yoktur. Fakat belki korunurlardiye hatırlatmak gerekir.
[6.70] Dinlerini bir oyuncak ve bir eğlence edinen vedünya hayatının aldattığı kimseleri (bir tarafa)bırak! Kazandıkları sebebiyle hiçbir nefsin felâkete dûçar olmaması için Kur'an ile nasihat et. Onefis için Allah'tan başka ne dost vardır, ne deşefaatçı. O, bütün varını fidye olarak verse, yine de ondan kabul edilmez. Onlar kazandıkları(günahlar) yüzünden helâke sürüklenmiş kimselerdir.İnkâr ettiklerinden dolayı onlar için kaynar sudan ibaret bir içecek ve elem verici bir azap vardır.
[6.71] De ki: Allah'ı bırakıp da bize fayda veya zararveremeyecek olan şeylere mi tapalım? Allah bizi doğru yola ilettikten sonra şeytanların saptırıpşaşkın olarak çöle düşürmek istedikleri,arkadaşlarının ise: "Bize gel! " diye doğru yolaçağırdıkları şaşkın kimse gibi gerisin geri(inkârcılığa) mı döndürüleceğiz? De ki: Allah'ın hidayeti doğru yolun ta kendisidir. Bizeâlemlerin Rabbine teslim olmamız emredilmiştir.
[6.72] "Namazı dosdoğru kılın ve Allah'tan korkun" (diye de emredildik). O, huzuruna varıp toplanacağınızAllah'tır.
[6.73] O, gökleri ve yeri hak (ve hikmet) ileyaratandır. "Ol!" dediği gün herşey oluverir. O'nun sözü gerçektir. Sûr'a üflendiği gün dehükümranlık O'nundur. Gizliyi ve açığı bilendir ve O,hikmet sahibidir, her şeyden haberdardır.
[6.74] İbrahim, babası Âzer'e: Birtakım putları tanrılarmı ediniyorsun? Doğrusu ben seni de kavmini de apaçıkbir sapıklık içinde görüyorum, demişti.
[6.75] Böylece biz, kesin iman edenlerden olması içinİbrahim'e göklerin ve yerin melekûtunu gösteriyorduk.
[6.76] Gecenin karanlığı onu kaplayınca bir yıldız gördü, Rabbim budur, dedi. Yıldız batınca, batanlarısevmem, dedi.
[6.77] Ay'ı doğarken görünce, Rabbim budur, dedi. O dabatınca, Rabbim bana doğru yolu göstermezse elbetteyoldan sapan topluluklardan olurum, dedi.
[6.78] Güneşi doğarken görünce de, Rabbim budur, zira budaha büyük, dedi. O da batınca, dedi ki: Ey kavmim!Ben sizin (Allah'a) ortak koştuğunuz şeylerden uzağım.
[6.79] Ben hanîf olarak, yüzümü gökleri ve yeri yoktanyaratan Allah'a çevirdim ve ben müşriklerden değilim.
[6.80] Kavmi onunla tartışmaya girişti. Onlara dedi ki: Beni doğru yola iletmişken, Allah hakkındabenimle tartışıyor musunuz? Ben sizin O'na ortakkoştuğunuz şeylerden korkmam. Ancak, Rabbim'in bir şey dilemesi hariç. Rabbimin ilmi herşeyikuşatmıştır. Hâla ibret almıyor musunuz?
[6.81] Siz, Allah'ın size haklarında hiçbir hükümindirmediği şeyleri O'na ortak koşmaktan korkmazken,ben sizin ortak koştuğunuz şeylerden nasıl korkarım!Şimdi biliyorsanız (söyleyin), iki guruptan hangisi güvende olmaya daha lâyıktır?"
[6.82] İnanıp da imanlarına herhangi bir haksızlık bulaştırmayanlar var ya, işte güvenonlarındır ve onlar doğru yolu bulanlardır.
[6.83] İşte bu, kavmine karşı İbrahim'e verdiğimiz delillerimizdir. Biz dilediğimiz kimselerinderecelerini yükseltiriz. Şüphesiz ki senin Rabbinhikmet sahibidir, hakkıyle bilendir.
[6.84] Biz O'na İshak ve (İshak'ın oğlu) Yakub'u daarmağan ettik; hepsini de doğru yola ilettik. Dahaönce de Nuh'u ve O'nun soyundan Davud'u, Süleyman'ı,Eyyub'u, Yusuf'u, Musa'yı ve Harun'u doğru yolailetmiştik; Biz iyi davrananları işte böyle mükâfatlandırırız.
[6.85] Zekeriyya, Yahya, İsa ve İlyas'ı da (doğru yola iletmiştik). Hepsi de iyilerden idi.
[6.86] İsmail, Elyesa', Yunus ve Lût'u da (hidayete erdirdik). Hepsini âlemlere üstün kıldık.
[6.87] Onların babalarından, çocuklarından vekardeşlerinden bazılarına da (üstün meziyetlerverdik). Onları seçkin kıldık ve doğru yola ilettik.
[6.88] İşte bu, Allah'ın hidayetidir, kullarındandilediğini ona iletir. Eğer onlar da Allah'a ortakkoşsalardı yapmakta oldukları amelleri elbette boşagiderdi.
[6.89] İşte onlar, kendilerine kitap, hikmet vepeygamberlik verdiğimiz kimselerdir. Eğer onlar(kâfirler) bunları inkâr ederse şüphesiz yerlerine bunları inkâr etmeyecek bir toplum getiririz.
[6.90] İşte o peygamberler Allah'ın hidayet ettiğikimselerdir. Sen de onların yoluna uy. De ki: Ben buna (peygamberlik görevime) karşılık sizden bir ücretistemiyorum. Bu (Kur'an) âlemler için ancak biröğüttür.
[6.91] (Yahudiler) Allah'ı gereği gibi tanımadılar.Çünkü "Allah hiçbir beşere bir şey indirmedi" dediler.De ki: Öyle ise Musa'nın insanlara bir nûr ve hidayetolarak getirdiği Kitab'ı kim indirdi? Siz onukâğıtlara yazıp (istediğinizi) açıklıyor, çoğunu da gizliyorsunuz. Sizin de atalarınızın da bilemediğişeyler (Kur'an'da) size öğretilmiştir. (Resûlüm) sen"Allah" de, sonra onlan bırak, daldıkları bataklıkta oynayadursunlar!
[6.92] Bu (Kur'an), Ümmü'l-kurâ (Mekke) ve çevresindekileri uyarman için sana indirdiğimiz vekendinden öncekileri doğrulayıcı mübarek birkitaptır. Âhirete inananlar buna da inanırlar ve onlar namazlarını hakkıyla kılmaya devam ederler.
[6.93] Allah'a karşı yalan uydurandan yahut kendisinehiçbir şey vahyedilmemişken "Bana da vahyolundu" diyenden ve "Ben de Allah'ın indirdiği âyetlerinbenzerini indireceğim" diyenden daha zalim kimvardır! O zalimler, ölümün (boğucu) dalgaları içinde, melekler de pençelerini uzatmış, onlara:"Haydi canlarınızı kurtarın! Allah'a karşı gerçekolmayanı söylemenizden ve O'nun âyetlerine karşı kibirlilik taslamış olmanızdan ötürü, bugünalçaklık azabı ile cezalandırılacaksınız!" derkenonların halini bir görsen!
[6.94] Andolsun ki, sizi ilk defa yarattığımız gibiteker teker bize geleceksiniz ve (dünyada) size verdiğimiz şeyleri arkanızda bırakacaksınız.Yaratılışınızda ortaklarımız sandığınızşefaatçılarınızı da yanınızda göremeyeceğiz. Andolsun, aranız açılmış ve (tanrı) sandığınız şeylersizden kaybolup gitmiştir.
[6.95] Şüphesiz Allah, tohumu ve çekirdeği çatlatandır,ölüden diriyi çıkaran, diriden de ölüyü çıkarandır.İşte Allah budur. O halde (haktan) nasıl dönersiniz!
[6.96] O, sabahı aydınlatandır. O, geceyi dinlenme zamanı, güneş ve ayı (vakitlerin tayini için) birerhesap ölçüsü kılmıştır. İşte bu, azîz olan (ve herşeyi) pek iyi bilen Allah'ın takdiridir.
[6.97] O, kara ve denizin karanlıklarında kendileri ileyol bulasınız diye sizin için yıldızları yaratandır.Gerçekten biz, bilen bir toplum için âyetleri geniş geniş açıkladık.
[6.98] O, sizi bir tek nefisten (Âdem'den) yaratandır.(Sizin için) bir kalma yeri, bir de emanet olarakkonulacağınız yer vardır. Anlayan bir toplum içinâyetleri ayrıntılı bir şekilde açıkladık.
[6.99] O, gökten su indirendir. İşte biz her çeşitbitkiyi onunla bitirdik. O bitkiden de kendisinde üstüste binmiş taneler bitireceğimiz biryeşillik; hurmanın tomurcuğundan sarkan salkımlar;üzüm bağları; bir kısmı birbirine benzeyen, bir kısmı da benzemeyen zeytin ve nar bahçelerimeydana getirdik. Meyve verirken ve olgunlaştığızaman her birinin meyvesine bakın! Kuşkusuz bütün bunlarda inanan bir toplum için ibretler vardır.
[6.100] Cinleri Allah'a ortak koştular. Oysa ki onlarıda Allah yaratmıştı. Bilgisizce O'na oğullar ve kızlar yakıştırdılar. Hâşâ! O, onların ileri sürdüğüvasıflardan uzak ve yücedir.
[6.101] O, göklerin ve yerin eşsiz yaratıcısıdır. O'nuneşi olmadığı halde nasıl çocuğu olabilir! Her şeyi Oyaratmıştır ve her şeyi hakkıyla bilen O'dur.
[6.102] İşte Rabbiniz Allah O'dur. O'ndan başka tanrıyoktur. O, her şeyin yaratıcısıdır. Öyle ise O'nakulluk edin, O her şeye vekildir (güvenilipdayanılacak tek varlık O'dur).
[6.103] Gözler O'nu göremez; halbuki O, gözleri görür.O, eşyayı pek iyi bilen, her şeyden haberdar olandır.
[6.104] (Doğrusu) size Rabbiniz tarafından basiretler(idrak kabiliyeti) verilmiştir. Artık kim hakkıgörürse faydası kendisine, kim de kör olursa zararı kendinedir. Ben üzerinize bekçi değilim.
[6.105] Böylece biz âyetleri geniş geniş açıklıyoruz ki,"Sen ders almışsın" desinler de biz de anlayan toplum için Kur'an'ı iyice açıklayalım.
[6.106] Rabbinden sana vahyolunana uy. O'ndan başkatanrı yoktur. Müşriklerden yüz çevir.
[6.107] Allah dileseydi, onlar ortak koşmazlardı. Bizseni onların üzerine bir bekçi kılmadık. Sen onların vekili de değilsin.
[6.108] Allah'tan başkasına tapanlara (ve putlarına) sövmeyin; sonra onlar da bilmeyerek Allah'asöverler. Böylece biz her ümmete kendi işlerini câzipgösterdik. Sonunda dönüşleri Rablerinedir. Artık O ne yaptıklarını kendilerine bildirecektir.
[6.109] Kendilerine bir mucize gelirse ona mutlakainanacaklarına dair kuvvetli bir şekilde Allah'a andiçtiler. De ki: Mucizeler ancak Allah katındandır.Ama mucize geldiğinde de inanmayacaklarının farkındamısınız?
[6.110] Yine O'na iman etmedikleri ilk durumdaki gibionların gönüllerini ve gözlerini ters çeviririz. Veonları şaşkın olarak azgınlıkları içerisindebırakırız.
[6.111] Eğer biz onlara melekleri indirseydik, ölüler deonlarla konuşsaydı ve her şeyi toplayıp karşılarına getirseydik, Allah dilemedikçe yine deinanacak değillerdi; fakat çokları bunu bilmezler.
[6.112] Böylece biz, her peygambere insan ve cin şeytanlarını düşman kıldık. (Bunlar), aldatmak içinbirbirlerine yaldızlı sözler fısıldarlar. Rabbindileseydi onu da yapamazlardı. Artık onları uydurdukları şeylerle başbaşa bırak.
[6.113] Ahirete inanmayanların kalpleri ona (yaldızlısöze) kansın, ondan hoşlansınlar ve işledikleri suçuişlemeye devam etsinler diye (böyle yaparlar).
[6.114] (De ki): Allah'dan başka bir hakem miarayacağım? Halbuki size Kitab'ı açık olarak indirenO'dur. Kendilerine kitap verdiğimiz kimseler,Kur'an'ın gerçekten Rabbin tarafından indirilmiş olduğunu bilirler. Sakın şüpheyedüşenlerden olma!
[6.115] Rabbinin sözü, doğruluk ve adalet bakımındantamamlanmıştır. O'nun sözlerini değiştirecek kimseyoktur. O işitendir, bilendir.
[6.116] Yeryüzünde bulunanların çoğuna uyacak olursan,seni Allah'ın yolundan saptırırlar. Onlar zandanbaşka bir şeye tâbi olmaz, yalandan başka söz desöylemezler.
[6.117] Muhakkak ki senin Rabbin, evet O, kendi yolundansapanı en iyi bilendir. O, doğru yolda gidenleri deiyi bilendir.
[6.118] Allah'ın âyetlerine inanıyorsanız, üzerine O'nunadı anılarak kesilenlerden yeyin.
[6.119] Üzerine Allah'ın adı anılıp kesilendenyememenize sebep ne? Oysa Allah, çaresiz yemek zorunda kaldığınız dışında, haram kıldığışeyleri size açıklamıştır. Doğrusu bir çoklarıbilgisizce kendi kötü arzularına uyarak saptırıyorlar.Muhakkak ki Rabbin haddi aşanları çok iyi bilir.
[6.120] Günahın açığını da gizlisini de bırakın! Çünkügünah işleyenler, yaptıklarının cezasını mutlaka çekeceklerdir.
[6.121] Üzerine Allah'ın adı anılmadan kesilenhayvanlardan yemeyin. Kuşkusuz bu büyük günahtır.Gerçekten şeytanlar dostlarına, sizinle mücadele etmeleri için telkinde bulunurlar. Eğeronlara uyarsanız şüphesiz siz de Allah'a ortakkoşanlar olursunuz.
[6.122] Ölü iken dirilttiğimiz ve kendisine insanlararasında yürüyebileceği bir ışık verdiğimiz kimse, karanlıklar içinde kalıp ondan hiç çıkamayacakdurumdaki kimse gibi olur mu! İşte kâfirlereyaptıkları böyle süslü gösterilmiştir.
[6.123] Böylece biz, her kasabada, oralarda bozgunculukyapmaları için, günahkârlarını liderler yaptık. Onlar yalnız kendilerini aldatırlar, amafarkında olmazlar.
[6.124] Onlara bir âyet geldiğinde, Allah'ın elçilerineverilenin benzeri bize de verilmedikçe kesinlikleinanmayız, dediler. Allah, peygamberliğini kime vereceğini daha iyi bilir. Suç işleyenlere, yapmaktaoldukları hilelere karşılık Allah tarafından aşağılıkve çetin bir azap erişecektir.
[6.125] Allah kimi doğru yola iletmek isterse onunkalbini İslâm'a açar; kimi de saptırmak isterse göğe çıkıyormuş gibi kalbini iyice daraltır.Allah inanmayanların üstüne işte böyle murdarlıkverir.
[6.126] Bu (din), Rabbinin dosdoğru yoludur. Biz, öğüt alacak bir kavim için âyetleri ayrıntılıolarak açıkladık.
[6.127] Rableri katında onlara esenlik yurdu (cennet)vardır.Ve yapmakta oldukları (güzel) işler sebebiyleAllah onların dostudur.
[6.128] Allah, onların hepsini bir araya topladığı gün,"Ey cinler (şeytanlar) topluluğu! Siz insanlarla çok uğraştınız" der. Onların, insanlardan olandostları ise: "Ey Rabbimiz! (Biz) birbirimizdenyararlandık ve bize verdiğin sürenin sonuna ulaştık" derler. Allah da buyurur ki: Allah'ın dilediği hariç,içinde ebedî kalacağınız yer ateştir. Şüphesiz Rabbinhikmet sahibidir, bilendir.
[6.129] İşte böylece işledikleri günahlardan ötürüzalimlerin bir kısmını diğer bir kısmının peşinetakarız.
[6.130] Ey cin ve insan topluluğu! İçinizden size âyetlerimi anlatan ve bu günle karşılaşacağınıza dairsizi uyaran peygamberler gelmedi mi! Derler ki:"Kendi aleyhimize şahitlik ederiz." Dünya hayatıonları aldattı ve kâfir olduklarına dair kendialeyhlerine şahitlik ettiler.
[6.131] Gerçek şu ki: Halkı habersizken, Rabbin haksızlıkile ülkeleri helâk edici değildir.
[6.132] Herkesin yaptıkları işlere göre derecelerivardır. Rabbin onların yaptıklarından habersizdeğildir.
[6.133] Rabbin zengindir, rahmet sahibidir. Dilerse siziyok eder ve sizi başka bir kavmin zürriyetindenyarattığı gibi sizden sonra yerinize dilediği birkavmi yaratır.
[6.134] Size vadedilen mutlaka gelecektir; siz bunuönleyemezsiniz.
[6.135] De ki: Ey kavmim! Elinizden geleni yapın! Ben deyapacağım! Yurdun (dünyanın) sonunun kimin lehineolduğunu yakında bileceksiniz. Gerçek şu ki, zalimler iflah olmazlar.
[6.136] Allah'ın yarattığı ekinlerle hayvanlardan Allah'a pay ayırıp zanlarınca, bu Allah'a, bu daortaklarımıza (putlarımıza) dediler. Ortakları içinayrılan Allah'a ulaşmıyor, fakat Allah için ayrılan ortaklarına ulaşıyor! Ne kötü hüküm veriyorlar?
[6.137] Bunun gibi ortakları, müşriklerden çoğunaçocuklarını (kızlarını) öldürmeyi hoş gösterdi ki, hemkendilerini mahvetsinler hem de dinlerini karıştırıpbozsunlar! Allah dileseydi bunu yapamazlardı. Öyleise onları uydurdukları ile başbaşa bırak!.
[6.138] Onlar saçma düşüncelerine göre dediler ki: "Bu(tanrılar için ayrılan) hayvanlarla ekinler haramdır.Bunları bizim dilediğimizden başkası yiyemez. Bunlar da binilmesi yasaklanmış hayvanlardır."Birtakım hayvanlar da vardır ki, (Allah böyleemrediyor diye) O'na iftira ederek üzerlerine Allah'ınadını anmazlar. Yapmakta oldukları iftiraları yüzündenAllah onları cezalandıracaktır.
[6.139] Dediler ki: "Şu hayvanların karınlarında olanlar yalnız erkeklerimize aittir, kadınlarımıza ise haramkılınmıştır. Şayet (yavru) ölü doğarsa, o zaman(kadın erkek) hepsi onda ortaktır." Allah bu değerlendirmelerinin cezasını verecektir. Şüphesiz kiO hikmet sahibidir, hakkıyla bilendir.
[6.140] Bilgisizlikleri yüzünden beyinsizce çocuklarını öldürenler ve Allah'ın kendilerine verdiği rızkı,Allah'a iftira ederek (kadınlara) haram kılanlar,muhakkak ki ziyana uğramışlardır. Onlar gerçekten sapmışlardır ve doğru yolu bulacak dadeğillerdir.
[6.141] Çardaklı ve çardaksız (üzüm) bahçeleri, ürünleriçeşit çeşit hurmaları, ekinleri, birbirine benzer vebenzemez biçimde zeytin ve narları yaratan O'dur. Herbiri meyve verdiği zaman meyvesinden yeyin.Devşirilip toplandığı gün de hakkını (zekât vesadakasını) verin, fakat israf etmeyin; çünkü Allahisraf edenleri sevmez.
[6.142] Hayvanlardan yük taşıyanı ve tüyünden döşek yapılanları yaratan O'dur. Allah'ın size verdiğirızıktan yeyin, şeytanın ardına düşmeyin; şüphesiz osizin için apaçık bir düşmandır.
[6.143] (Dişi ve erkek olarak) sekiz eş yarattı:Koyundan iki, keçiden iki... De ki: O, bunların erkeklerini mi, dişilerini mi, yoksa bu ikidişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı haram etti?Eğer doğru iseniz bana ilimle söyleyin.
[6.144] Deveden de iki, sığırdan da iki (yarattı.) De ki:O bunların erkeklerini mi, dişilerini mi, yoksa buiki dişinin rahimlerinde bulunan yavruları mı haramkıldı? Yoksa Allah'ın size böyle vasiyet ettiğineşahit mi oldunuz? Bilgisizce insanları saptırmak içinAllah'a karşı yalan uydurandan kim daha zalimdir!Şüphesiz Allah o zalimler topluluğunu doğru yola iletmez.
[6.145] De ki: Bana vahyolunanda, leş veya akıtılmış kanyahut domuz eti -ki pisliğin kendisidir- ya da günahişlenerek Allah'tan başkası adına kesilmiş birhayvandan başka, yiyecek kimseye haram kılınmış birşeybulamıyorum. Başkasına zarar vermemek ve sınırıaşmamak üzere kim (bunlardan) yemek zorunda kalırsabilsin ki Rabbin bağışlayan ve esirgeyendir.
[6.146] Yahudilere bütün tırnaklı hayvanları haramkıldık. Sırtlarında yahut bağırsaklarında taşıdıklarıya da kemiğe karışan yağlar hariç olmak üzere sığırve koyunun iç yağlarını da onlara haram kıldık. Bu, zulümleri yüzünden onlara verdiğimiz cezâdır. Bizelbette doğru söyleyeniz.
[6.147] Eğer seni yalanlarlarsa de ki: Rabbiniz geniş birrahmet sahibidir. Bununla beraber O'nun azabı,suçlular topluluğundan uzaklaştırılamaz.
[6.148] Putperestler diyecekler ki: "Allah dileseydi nebiz ortak koşardık ne de atalarımız. Hiçbir şeyi deharam kılmazdık." Onlardan öncekiler de aynı şekilde (peygamberleri) yalanladılar ve sonundaazabımızı tattılar. De ki: Yanınızda bizeaçıklayacağınız bir bilgi var mı? Siz zandan başka birşeye uymuyorsunuz ve siz sadece yalan söylüyorsunuz.
[6.149] De ki: Kesin delil, ancak Allah'ındır. Allahdileseydi elbette hepinizi doğru yola iletirdi.
[6.150] De ki: Allah şunu yasak etti, diye şehadet edecekşahitlerinizi getirin! Eğer onlar şahitlik ederlerse,sen onlarla beraber şahitlik etme; âyetlerimiziyalanlayanların ve ahiret gününe inanmayanlarınarzularına uyma. Onlar, Rablerine eş tutuyorlar.
[6.151] De ki: Gelin Rabbinizin size neleri haramkıldığını okuyayım: O'na hiçbir şeyi ortak koşmayın,ana-babaya iyilik edin, fakirlik korkusuylaçocuklarınızı öldürmeyin -sizin de onların da rızkını biz veririz-; kötülüklerin açığına dagizlisine de yaklaşmayın ve Allah'ın yasakladığı canahaksız yere kıymayın! İşte bunlar Allah'ın size emrettikleridir. Umulur ki düşünüp anlarsınız.
[6.152] Rüşd çağına erişinceye kadar, yetimin malına,sadece en iyi tutumla yaklaşın; ölçü ve tartıyı adaletle yapın. Biz herkese ancak gücünün yettiğikadarını yükleriz. Söz söylediğiniz zaman,yakınlarınız dahi olsa adaletli olun, Allah'averdiğiniz sözü tutun. İşte Allah size, iyicedüşünesiniz diye bunları emretti.
[6.153] Şüphesiz bu, benim dosdoğru yolumdur. Buna uyun.(Başka) yollara uymayın. Zira o yollar sizi Allah'ınyolundan ayırır. İşte sakınmanız için Allah size bunları emretti.
[6.154] Sonra iyilik edenlere nimetimizi tamamlamak, herşeyi açıklamak, hidayete erdirmek ve rahmet etmekmaksadıyla Musa'ya da Kitab'ı (Tevrat'ı) verdik.Umulur ki, Rablerinin huzuruna varacaklarına iman ederler.
[6.155] İşte bu (Kur'an), bizim indirdiğimiz mübarek birkitaptır. Buna uyun ve Allah'tan korkun ki sizemerhamet edilsin.
[6.156] "Kitap, yalnız bizden önceki iki topluluğa(hıristiyanlara ve yahudilere) indirildi, biz ise onların okumasından gerçekten habersizdik"demeyesiniz diye;
[6.157] Yahut "Bize de kitap indirilseydi, biz onlardandaha çok doğru yolda olurduk" demeyesiniz diye(Kur'an'ı indirdik). İşte size de Rabbinizden açık birdelil, hidayet ve rahmet geldi. Kim, Allah'ınâyetlerini yalanlayıp onlardan yüz çevirenden dahazalimdir! Âyetlerimizden yüz çevirenleri, yüz çevirmelerinden ötürü azabın en kötüsüylecezalandıracağız.
[6.158] Onlar ancak kendilerine meleklerin gelmesiniveya Rabbinin gelmesini yahut Rabbinin bazı alâmetlerinin gelmesini bekliyorlar. Rabbinin bazıalâmetleri geldiği gün, önceden inanmamış ya daimanında bir hayır kazanmamış olan kimseye artık imanı bir fayda sağlamaz. De ki: Bekleyin, şüphesizbiz de beklemekteyiz!
[6.159] Dinlerini parça parça edip guruplara ayrılanlarvar ya, senin onlarla hiçbir ilişkin yoktur. Onlarınişi ancak Allah'a kalmıştır. Sonra Allah onlara yaptıklarını bildirecektir.
[6.160] Kim (Allah huzuruna) iyilikle gelirse onagetirdiğinin on katı vardır. Kim de kötülükle gelirseo sadece getirdiğinin dengiyle cezalandırılır. Onlarhaksızlığa uğratılmazlar.
[6.161] De ki: Şüphesiz Rabbim beni doğru yola, dosdoğrudine, Allah'ı birleyen İbrahim'in dinine iletti. O,ortak koşanlardan değildi.
[6.162] De ki: Şüphesiz benim namazım, kurbanım, hayatımve ölümüm hepsi âlemlerin Rabbi Allah içindir.
[6.163] O'nun ortağı yoktur. Bana sadece bu emrolundu veben müslümanların ilkiyim.
[6.164] De ki: Allah her şeyin Rabbi iken ben ondan başka Rab mı arayacağım? Herkesin kazanacağı yalnızkendisine aittir. Hiçbir suçlu başkasının suçunuyüklenmez. Sonunda dönüşünüz Rabbinizedir. Ve O, uyuşmazlığa düştüğünüz gerçeği size haber verecektir.
[6.165] Sizi yeryüzünün halifeleri kılan, size verdiği(nimetler) hususunda sizi denemek için kiminizi kiminizden derecelerle üstün kılan O'dur.Şüphesiz Rabbin, cezası çabuk olandır ve gerçekten O,bağışlayan merhamet edendir.